Polecam na początek przejrzenie działu Demos.

Zacząłem robić z nich swoje programistyczne portfolio. Znajdą się w nim moje starsze aplikacje, pisane w Delphi, Javie, C#, a także te najświeższe – pisane w PHP z wykorzystaniem JavaScript i technologii AJAX. Portfolio powstaje przede wszystkim po to, abym mógł zaprezentować swoje dokonania i umiejętności, ale także po to, aby każdy mógł skorzystać z moich programów (bo po co mają np. leżeć w przysłowiowej szufladzie ). Każdy program posiada jasno określone warunki korzystania, starałem się też je opisać w miarę jasno i czytelnie, więc mam nadzieję, że nie będzie żadnych problemów z korzystaniem.

Zapraszam do odwiedzin mojego portfolio. Z czasem będzie pojawiać się tam coraz więcej ciekawych aplikacji – zarówno Windowsowych, jak i webowych.

Zasadniczą kwestią osoby, która tworzy treść i chcę się nią podzielić z innymi, jest wybranie licencji, na jakiej tą treść chce udostępnić. Również osoby, które korzystają później z tych materiałów, stają przed problemem rozpoznania licencji oraz praw i obowiązków z nią związanych – zwłaszcza gdy zdobyte materiały chcą wykorzystać w swoim utworze. Przez pojęcie “utwór” rozumiem program, artykuł, lub dowolny inny efekt naszej pracy.

Długo miałem problem z jasnym rozróżnieniem dostępnych licencji. Praca nad portalem Aktywnie.org.pl i korzystanie z dostępnych w internecie bibliotek i materiałów różnego rodzaju, była jednak bodźcem do głębszego zapoznania się z licencjami. Jest ich cała masa, dlatego chciałbym się skupić jedynie na najważniejszych, które nam – programistom – mogą się najbardziej przydać. Na Wikipedii te licencje też są całkiem czytelnie przedstawione i warto tam zajrzeć.

Licencje można podzielić ze względu na restrykcyjność jak i ze względu na zastosowanie. Poniżej podział ze względu na restrykcyjność (ilość warunków, jakie należy spełnić aby móc wykorzystać dany utwór) – rozpoczynając od najmniej restrykcyjnych. Dodatkowe informacje o dokładnym zastosowaniu danej licencji (czy możemy ją wykorzystać do oprogramowania czy do pozostałych rodzajów utworów) zamieszczam indywidualnie przy każdej kategorii.

Licencje wolne

Utwory opublikowane na poniższych licencjach można spokojnie wykorzystywać – trzeba tylko spełnić niezbyt wymagające warunki. Licencja Public Domain może być wykorzystywana do każdego typu utworu, natomiast dwie pozostałe licencje przeznaczone są dla oprogramowania.

• Public Domain (domena publiczna) – charakteryzuje się brakiem jakichkolwiek praw autora do utworu
• MIT (X11) – bardzo liberalna licencja – użytkownik właściwie może z utworem robić co chce – treść licencji
• BSD – licencja podobna do powyższej (X11) – bardzo liberalna, zwłaszcza w wersji BSD-new – treść licencji i jej czytelne podsumowanie

Licencje typu Copyleft

Są to licencje przeznaczone dla oprogramowania. Z reguły charakteryzują się “wirusowym” działaniem – program korzystający z kodu opublikowanego na takiej licencji musi także zostać opublikowany na licencji typu Copyleft. Z tego względu jest problem z wykorzystaniem takich materiałów w programach, dla których nie chcemy publikować źródeł.

Moim zdaniem te licencje są trudne do zrozumienia, a w dodatku przesiąknięte ideologicznymi hasłami.

• GNU General Public License (GPL) – licencja wirusowa, wykorzystanie kodu  – treść licencji (są 2 wersje do wyboru), lub jej czytelniejsze podsumowanie
• GNU “Lesser” General Public License (LGPL) – mniej restrykcyjna niż licencja GPL, przeznaczona głównie do licencjonowania bibliotek (dll itp.) – pozwala na korzystanie z biblioteki LGPL bez konieczności publikowania źródeł programu korzystającego z biblioteki – treść licencji (są 2 wersje do wyboru), lub jej czytelniejsze podsumowanie

Licencje Creative Commons

Bardzo elastyczny i czytelny zestaw licencji, które możemy wykorzystać do różnego rodzaju utworów – a więc artykuły, fotografię, muzykę, itp. (za wyjątkiem oprogramowania – do oprogramowania powinniśmy wykorzystać inne licencje).

Dzięki niemu jesteśmy w stanie prawie dowolnie dobrać prawa i obowiązki użytkowników Twojego utworu. Dodatkowo pomaga w tym ten formularz. Mamy do dyspozycji 4 podstawowe prawa i obowiązki, które później możemy dowolnie miksować.

• attribution – osoba korzystająca z utworu musi wskazać jego autora
• share alike – autor utworu pozwala go modyfikować, ale pod warunkiem, że tak powstały utwór będzie publikowany na takiej samej licencji co utwór bazowy
• non commercial – autor nie pozwala na wykorzystanie utworu do celów komercyjnych
• no derivative works – autor nie pozwala na tworzenie nowych utworów w oparciu o ten utwór; możliwe jest tylko publikowanie utworu o niezmienionej treści

Czytelne podsumowanie tych możliwości znajduje się tutaj.

Wszelkie prawa zastrzeżone

Takim tekstem są oznaczone materiały, do których autor ma pełne prawa. Zanim cokolwiek z takim utworzem zrobimy, musimy się upewnić, czy mamy do niego jakiekolwiek prawa.

Zapewne kilka ważnych licencji jeszcze pominąłem. Nie ma to być pełna lista licencji, jednak jeśli znajdę lub dowiem się o kolejnych ciekawych licencjach, to je tutaj dopiszę.

Tutaj także moja prośba do czytelników – jeśli znajdziecie w tym artykule jakiekolwiek błędy, proszę o info, bo nie chciałbym nikogo wprowadzać w błąd.

Nie wykluczam użycia jej w kolejnych etapach – pomimo, że ma wysoki narzut objętościowy (”skompilowany” program w GWT jest dużo większy niż program o podobnej funkcjonalności napisany za pomocą standardowych narzędzi – HTML, CSS, AJAX), pozwala na szybką i efektowną implementację określonych funkcji i dosyć łatwe wstawienie ich do gotowej aplikacji.

Poniższa prezentacja omawia ogólnie możliwości narzędzia.

Znalazłem sporo prostych skryptów, które miały jedną wspólną cechę – nie działały dobrze. Generowały albo uszkodzone pliki XLS, albo stosowały różne obejścia (np. generowanie tabeli w HTML i zapisanie jej z rozszerzeniem XLS ).

W końcu udało mi się znaleźć chyba idealną bibliotekę.

PHPExcel

PHPExcel jest to rozbudowana biblioteka (zajmuje około 5 MB) napisana w PHP do obsługi plików Excela. Nie dość, że zapisuje pliki XLS, to jeszcze potrafi je odczytywać. W dodatku obsługuje różne wersje dokumentów XLS.

Poniżej sposób, który wykorzystałem przy generowaniu przykładowego pliku Excela oraz wyświetleniu użytkownikowi okna pobierania pliku.

<?php
// PHPExcel
include 'PHPExcel.php';
// PHPExcel_IOFactory
include 'PHPExcel/IOFactory.php';

$objPHPExcel = new PHPExcel();
$objPHPExcel->setActiveSheetIndex(0); // ustawienie aktualnego arkusza

// tu wypełniamy komórki arkusza
$objPHPExcel->getActiveSheet()->setCellValueByColumnAndRow($Column, $Row, $Value);
// (...)

// wygenerowanie u użytkownika okna zapisu pliku o podanej nazwie
header('Content-Type: application/vnd.ms-excel');
header('Content-Disposition: attachment;filename="' . $NazwaPliku . '"');
header('Cache-Control: max-age=0');

// zapis pliku do katalogu tymczasowego i wysłanie użytkownikowi do ściągnięcia
$objWriter = PHPExcel_IOFactory::createWriter($objPHPExcel, 'Excel5'); // albo 'Excel2007'
$objWriter->setTempDir("./");
$objWriter->save('php://output');
?>

Pliki generują się bezproblemowo – nie spotkałem się jeszcze z sytuacją, żeby plik był uszkodzony albo jakichś danych nie było. Jak widać powyżej, można generować zarówno pliki dla starszych wersji Office’a (XLS), jak i dla Office 2007 (XLSX). Tej drugiej możliwości nie testowałem, ale polecam przejrzenie dokumentacji, która jest całkiem przystępnie opracowana i okraszona przykładami.

Biblioteka jest darmowa, na licencji LGPL, zatem można ją swobodnie wykorzystywać do większości zastosowań.

Na początek pozwolę sobie na kilka słów wprowadzenia. Od wielu lat programuję – moja pasja zaczęła się od języka Basic na Commodore 64, jakieś 15 lat temu. Stworzyłem wiele ciekawych programów, które potem zapisywałem na kasecie magnetofonowej.

Następnie przesiadłem się na PC-ta i przez dobre kilka lat programowałem w Delphi, trochę też w Assemblerze oraz Javie. Później zainteresowałem się językiem C++, z którym jednak nie miałem zbyt dużo do czynienia, gdyż zaraz potem przeskoczyłem na C#.

Praca zawodowa spowodowała, że przez ostatnie kilka lat programuję w języku C# na platformie .NET oraz .NET Compact Framework. W ostatnim czasie, m.in. w związku z implementacją portalu Aktywnie.org.pl coraz więcej programuję w PHP i MySQL, korzystając także z technologii AJAX oraz CSS.

Niektóre z moich programów możecie pobrać na mojej pierwotnej stronie domowej. Do części programów dołączyłem także źródła, które możecie dowolnie modyfikować.

Na tym blogu będę chciał się podzielić z czytelnikami swoją wiedzą i doświadczeniem w zakresie szeroko pojętego programowania, projektowania oprogramowania oraz tematów pokrewnych (np. licencji). Będę też porządkował i utrwalał tutaj swoją wiedzę, bo zawsze łatwiej jest zapamiętać coś nowego, jeśli się to zapisze.

Wszystkie treści są publikowane na tej stronie na licencji Creative Commons BY-NC-ND.

Mam nadzieję, że wiele osób znajdzie tutaj coś ciekawego dla siebie.